Marcel Mauss / spotkanie

Marcel Mauss / spotkanie

Zapraszamy na dwa spotkania z redaktorkami i autorami tekstów do ostatniego numeru “Laboratorium Kultury” poświęconego życiu i twórczości Marcela Maussa – jednego z najważniejszych badaczy kultury XX wieku.
Call for papers: Ralph Linton

Call for papers: Ralph Linton

„Laboratorium Kultury” zaprasza wszystkich zainteresowanych do współtworzenia kolejnego tomu tego czasopisma, z założenia prezentującego sylwetki, dokonania i wpływy znaczących antropologów społecznych i kulturowych.
Antropologia wizualna

Antropologia wizualna

Oddajemy do Waszej lektury specjalny numer Pracowni Kultury, oscylujący wokół zagadnień związanych z antropologią wizualną. Teksty nadesłane do numeru podejmują głównie wątki takie jak film etnograficzny i fotografia.
Najnowsze wpisy
Kilka słów o marze polnej południcą zwanej

Kilka słów o marze polnej południcą zwanej

Granica ma oddzielać elementy różniące się przypisanymi im znaczeniami. Opierając się na tej krótkiej definicji, w kulturze ludowej wyróżniano wiele form podziału. Były nimi granice przestrzenne, jak progi domów[1], płoty zagród lub miedze. Momenty graniczne dostrzegano także w rocznym cyklu słonecznym i następujących po sobie porach roku. Przykładem tego są m.in. obchody przywitania lata w wigilię dnia św. Jana[2]. Wreszcie cechę graniczności przypisywano...
Dlaczego „Katalonia nie jest Hiszpanią”. Problem narodowości i graniczności w wielokulturowej Hiszpanii

Dlaczego „Katalonia nie jest Hiszpanią”. Problem narodowości i graniczności w wielokulturowej Hiszpanii

Pojęcie „narodu” pojawia się coraz częściej w dyskursie medialnym, społecznym i politycznym. Niestety termin ten stał się swego rodzaju wytrychem słownym, pozornie na tyle zrozumiałym i oczywistym, że tak naprawdę rzadko kiedy stosowaniu tego określenia towarzyszy namysł nad tym czym w rzeczywistości jest naród. Sytuacja ta prowadzi do problemu, iż nierzadko publiczne dyskusje nad sprawami dotyczącymi kwestii autonomii i narodowości stają chaotycznymi konwersacjami o charakterze monologów,...
Granice ciała i cielesnych predyspozycji – przykładem ograniczeń struktury społeczno-kulturowej

Granice ciała i cielesnych predyspozycji – przykładem ograniczeń struktury społeczno-kulturowej

Definicje kultury bazują m.in. na wyliczeniu jej składników, podkreślaniu jej społecznego dziedzictwa, wskazują na szerokie bądź też wąskie ujęcie pojęcia, jednak bez względu na terminologiczne podejście, za wspólną cechę tych rozważań można uznać traktowanie kultury jako zintegrowanej, względnie całościowej struktury, która odpowiada za dwukierunkowy proces identyfikacji. Mianowicie immanentną zdolnością każdej kultury i jej społeczenstw/a jest konstruowanie własnego obszaru za pośrednictwem granic. Na poziomie norm,...
Gdzie kończy się sacrum a zaczyna profanum. Antropologiczna analiza problemu na przykładzie przestrzeni cmentarnej

Gdzie kończy się sacrum a zaczyna profanum. Antropologiczna analiza problemu na przykładzie przestrzeni cmentarnej

Podział na sacrum i profanum jest jedną z podstawowych dychotomii stosowanych w naukach humanistycznych w celu opisania oraz identyfikacji rzeczywistości kulturowej. Istota tego podziału zawiera się w wyróżnieniu dwóch porządków, spośród których pierwszy odnosi się do wszystkiego co święte, dotyczące czci i kultu religijnego, drugi natomiast wiąże się z przestrzenią świecką, zsekularyzowaną, powszednią. Owo rozróżnienie stanowi przedmiot badań szczególnie wśród antyredukcjonistycznych kręgów funkcjonujących w obrębie religioznawstwa, jednak...
Ambivalence of the boundaries. The safety of being here and the yearning for being there

Ambivalence of the boundaries. The safety of being here and the yearning for being there

The importance of boundaries in human life is undisputable. They take different shapes and forms, but it is rather impossible to imagine the world with no boundaries of any kind. They form a very important imaginative tool that helps to organise and divide space. Trying to fulfil the mental exercise of picturing the space without boundaries we find it very...
Granice etniczne przyczyną powstawania granic społecznych? – przypadek relacji między państwem  a rdzennymi społecznościami dzisiejszego Chile

Granice etniczne przyczyną powstawania granic społecznych? – przypadek relacji między państwem a rdzennymi społecznościami dzisiejszego Chile

Ludność tubylcza Chile od pierwszych chwil swego istnienia skazana była na ciągłą walkę o przetrwanie i należne jej prawa. Od XII do XIV w. pozostawała, w większości przypadków, zależna od Imperium Inków. W połowie szesnastego stulecia na jej terytoria wtargnęli Hiszpanie, rozpoczynając blisko trzystuletni okres wyzysku gospodarczego, niewoli i eksterminacji. W 1817 r., kiedy Chilijczykom udało się uzyskać niepodległość, przyznali swoim tubylczym braciom areały ziemi, która w latach 1850–1880,...
Call for papers: Progi, krawędzie, przesmyki… o granicach w kulturze / zamknięte

Call for papers: Progi, krawędzie, przesmyki… o granicach w kulturze / zamknięte

  To, co dla jednych jest sufitem, dla innych jest zaledwie podłogą – zauważa trafnie Zofia Nałkowska w swojej „Granicy”, obrazując jednocześnie wszelkiego rodzaju bariery dzielące ludzi – fizyczne, społeczne i symboliczne.
Sport w kulturze

Sport w kulturze

XIX wiek to czas, kiedy sport stopniowo toruje sobie drogę do bycia stałym elementem krajobrazu życia społecznego. Szczególny „wynalazek” czasu wolnego i zwiększający się poziom wiedzy na temat profilaktyki zdrowotnej sprawiły, że ludzie różnych warstw społecznych coraz chętniej spędzają czas na świeżym powietrzu, poświęcając się różnego rodzaju ćwiczeniom fizycznym.
Międzywojenna obyczajowość a architektura basenów Górnego Śląska

Międzywojenna obyczajowość a architektura basenów Górnego Śląska

Analiza zmian, jakie zaszły w międzywojennej kulturze, nasuwa pytanie: jak dalece owe zmiany wpłynęły na krajobraz, przestrzeń i – przede wszystkim ¬– na architekturę? A może kierunek oddziaływania był odwrotny i to architektura wymusiła zmiany obyczajów? Jak zmiany obyczajowe zmieniły rozwiązania funkcjonalne w architekturze i jaki wpływ na to miał rozwój sportu i kultury fizycznej?